{"id":82,"date":"2024-06-23T17:45:10","date_gmt":"2024-06-23T17:45:10","guid":{"rendered":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/?p=82"},"modified":"2025-06-20T13:44:35","modified_gmt":"2025-06-20T13:44:35","slug":"dzien-2-nykoping-linkoping","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/2024\/06\/23\/dzien-2-nykoping-linkoping\/","title":{"rendered":"Dzie\u0144 2: Nyk\u00f6ping – Link\u00f6ping"},"content":{"rendered":"\n

Sk\u0105d takie nazwy? Od znajomego dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce wiele miast na po\u0142udnie i zach\u00f3d od Sztokholmu zawiera w nazwie ko\u0144c\u00f3wk\u0119 k\u00f6ping, kt\u00f3ra wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie oznacza po prostu miasto. Jednak s\u0142owo pochodzi od staronordyckiego \u201ekaupang\u201d, kt\u00f3re oznacza\u0142o miejsce handlowe. W \u015bredniowieczu k\u00f6ping nazywano osady, kt\u00f3re by\u0142y centrami handlowymi. Czyli taki Nyk\u00f6ping oznacza mniej wi\u0119cej tyle co Nowy Targ.<\/p>\n\n\n\n

En: Why such names? I learned from a friend that many towns south and west of Stockholm have the suffix “k\u00f6ping” in their names, which today simply means “town.” However, the word comes from the Old Norse “kaupang,” which meant a trading place. In the Middle Ages, “k\u00f6ping” referred to settlements that were trade centers. So, Nyk\u00f6ping roughly translates to “New Market\u201d (there\u2019s town in Poland with that name).<\/p>\n\n\n\n

M\u00f3wi\u0105, \u017ce programi\u015bci dzia\u0142aj\u0105 na kaw\u0119. Wlewasz kaw\u0119, wychodzi kod. W moim przypadku regu\u0142a sprawdza si\u0119 te\u017c podczas jazdy rowerem. Wlewasz kaw\u0119, wychodzi dystans. Dlatego \u015bniadanie zaczynam od kalorii i kawy.<\/p>\n\n\n\n

En: They say that programmers run on coffee. You pour in coffee, and out comes code. In my case, the same rule applies to cycling. You pour in coffee, and out comes distance. That’s why I start my breakfast with calories and coffee.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Dzie\u0144 zaczyna si\u0119 nieciekawie. Niebo zaci\u0105gni\u0119te chmurami, temperatura oko\u0142o 15 stopni, lekko m\u017cy. Droga wiedzie przez tereny rolnicze. Pola uprawne i niewielkie wsie i osady.<\/p>\n\n\n\n

En: The day starts off rather drearily. The sky is overcast, the temperature is around 15 degrees, and there’s a light drizzle. The road leads through agricultural areas, with farmlands and small villages and settlements.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Kolubryna w wiejskim krajobrazie \/ Kolubryna in the rural landscape<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Docieram do przystani w miejscowo\u015bci S\u00e4ter. Prom pozwala dosta\u0107 si\u0119 na drug\u0105 stron\u0119 jeziora Br\u00e5viken. <\/p>\n\n\n\n

En: I arrive at the ferry terminal in the town of S\u00e4ter. The ferry allows me to cross to the other side of Lake Br\u00e5viken.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Przysta\u0144 promowa w miejscowo\u015bci S\u00e4ter \/ Ferry terminal in a town of S\u00e4ter<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Czekaj\u0105c na prom eksploruj\u0119 okolic\u0119 i znajduj\u0119 kilka ciekawostek na umieszczonych w kilku miejscach tablicach. Prom przez Br\u00e5viken ma swoje korzenie w \u015bredniowieczu, a regularna przeprawa zacz\u0119\u0142a funkcjonowa\u0107 w XVII wieku, gdy hrabstwa le\u017c\u0105ce po po obu stronach jeziora si\u0119 zatrudni\u0142y przewo\u017anik\u00f3w, kt\u00f3rzy otrzymali po gospodarstwie z przyleg\u0142o\u015bciami na swoje utrzymanie. A\u017c do pocz\u0105tku XX wieku przeprawy odbywa\u0142y si\u0119 za pomoc\u0105 wiose\u0142 i \u017cagli. <\/p>\n\n\n\n

En: While waiting for the ferry, I explore the area and find some interesting facts on several informational boards placed around. The ferry across Br\u00e5viken has its roots in the Middle Ages, and regular crossings began in the 17th century when the counties on both sides of the lake hired ferrymen who were given farms with adjacent land for their livelihood. Until the early 20th century, the crossings were made using oars and sails.<\/p>\n\n\n\n

W 1719 roku Rosjanie przybyli nad Br\u00e5viken i spalili wi\u0119kszo\u015b\u0107 gospodarstw i wsi w po p\u00f3\u0142nocnej stronie, a nast\u0119pnie ruszyli na N\u00f6rrviken. Aby zapobiec kolejnym kolejnym atakom wybudowano tutaj wa\u0142 ochronny.<\/p>\n\n\n\n

En: In 1719, the Russians arrived at Br\u00e5viken and burned most of the farms and villages on the northern side, then moved on to N\u00f6rrviken. To prevent further attacks, a protective embankment was built here.<\/p>\n\n\n\n

Trasa kt\u00f3r\u0105 dzi\u015b jad\u0119 pokrywa si\u0119 cz\u0119\u015bciowo z S\u00f6rmlandsleden, najd\u0142u\u017cszym (ok. 1000 km) szlakiem pieszym w Szwecji. Co mnie szczeg\u00f3lnie zaciekawi\u0142o to to, \u017ce szlak utrzymywany jest przez 180 cz\u0142onk\u00f3w stowarzyszenia o tej samej nazwie. Za 4 km odcinek w okolicach przeprawy promowej odpowiada pan Henrik, do kt\u00f3rego numer telefonu widnieje na tablicy informacyjnej. Wow. <\/p>\n\n\n\n

En: The route I’m taking today partially overlaps with the S\u00f6rmlandsleden, the longest hiking trail in Sweden at around 1000 km. What particularly intrigued me is that the trail is maintained by 180 members of an association with the same name. The 4 km section near the ferry crossing is maintained by Mr. Henrik, whose phone number is listed on the informational board. Wow.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Po drugiej stronie jeziora lunch w kawiarni przy mo\u015bcie zwodzonym (suwanym?). Mo\u017cna podczas odpoczynku ogl\u0105da\u0107 zamykanie mostu i przep\u0142ywaj\u0105ce \u0142odzie. Cho\u0107 ja by\u0142em bardziej zainteresowany przepi\u0119knym kotem, z kt\u00f3rym uda\u0142o mi si\u0119 wej\u015b\u0107 w interakcj\u0119 z k\u0142adzeniem si\u0119 na plecach i wystawianiem brzucha do g\u0142askania w\u0142\u0105cznie. Kot niestety odm\u00f3wi\u0142 propozycji zrobienia zdj\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n

En: On the other side of the lake, I had lunch at a caf\u00e9 by the drawbridge (sliding bridge?). While resting, you can watch the bridge close and boats pass by. However, I was more interested in a beautiful cat, with whom I managed to interact, including it rolling onto its back and offering its belly for petting. Unfortunately, the cat declined my proposal for a photo.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Ko\u0142o po\u0142udnia wychodzi s\u0142o\u0144ce, odkrywaj\u0105c oblicze krajobrazu kt\u00f3rego jeszcze nie widzia\u0142em. I mimo, \u017ce postanowi\u0142em sobie, \u017ce nie zrobi\u0119 ju\u017c dzi\u015b wi\u0119cej zdj\u0119\u0107 p\u00f3l uprawnych, \u0142ami\u0119 postanowienie. Jest zbyt pi\u0119knie \u017cebym m\u00f3g\u0142 si\u0119 oprze\u0107.<\/p>\n\n\n\n

En: Around noon, the sun comes out, revealing a landscape I hadn’t seen before. Even though I promised myself I wouldn’t take any more photos of farmland today, I break that promise. It’s too beautiful to resist.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W ko\u0144cu docieram do Link\u00f6ping. I cho\u0107 nie jest to moje dzisiejsze miejsce docelowe (do noclegu st\u0105d jeszcze jakie\u015b 12 km), to ze wzgl\u0119du na to, \u017ce jest to wi\u0119ksze miasto chc\u0119 chwil\u0119 w nim sp\u0119dzi\u0107, \u017ceby poeksplorowa\u0107, poczu\u0107 klimat, dowiedzie\u0107 si\u0119 czego\u015b. <\/p>\n\n\n\n

En: I finally arrive in Link\u00f6ping. Although it is not my final destination for today (my accommodation is still about 12 km away), I want to spend some time here since it’s a larger city. I plan to explore, soak in the atmosphere, and learn something new.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Link\u00f6ping<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

To tutaj w 1598 roku mia\u0142a miejsce bitwa mi\u0119dzy wojskami Karola Suderma\u0144skiego a wojskami Zygmunta III Wazy, w czasie jego wyprawy do Szwecji. Konflikt o pod\u0142o\u017cu religijnym wybuch\u0142 gdy regent Karol Suderma\u0144ski wypowiedzia\u0142 pos\u0142usze\u0144stwo kr\u00f3lowi Zygmuntowi III i zaj\u0105\u0142 po\u0142udniow\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Szwecji. Kr\u00f3l po uzyskaniu zgody od Sejmu zorganizowa\u0142 wypraw\u0119 do Szwecji na zarekwirowanych statkach brytyjskich i holenderskich. Po zaj\u0119ciu Sztokholmu i wygranej bitwie pod Stegeborem przyby\u0142 do Link\u00f6ping, gdzie wojska Karola zorganizowa\u0142y zasadzk\u0119 i pokona\u0142y oddzia\u0142y kr\u00f3lewskie, tym samym ko\u0144cz\u0105c marzenia Zygmunta III Wazy o szwedzkiej koronie.<\/p>\n\n\n\n

En: In 1598, a battle took place here between the forces of Charles of Sudermania and the troops of Sigismund III Vasa during his expedition to Sweden. The religious conflict erupted when Regent Charles of Sudermania declared his independence from King Sigismund III and occupied the southern part of Sweden. After obtaining permission from the Polish Sejm, King Sigismund organized an expedition to Sweden using requisitioned British and Dutch ships. After capturing Stockholm and winning the Battle of Stegeborg, he arrived in Link\u00f6ping, where Charles’s forces set an ambush and defeated the royal troops, thus ending Sigismund III Vasa’s hopes for the Swedish crown.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Obelisk upami\u0119tniaj\u0105cy bitw\u0119 z 1598 roku. Napis g\u0142osi: Ojczyzna, Wolno\u015b\u0107 i Ewangelicka Wiara Lutera\u0144ska Zosta\u0142y Uratowane Dla Ludu Szwecji \/ An obelisk commemorating the 1598 battle. The inscription reads: “Homeland, Freedom, and the Evangelical Lutheran Faith Were Saved for the People of Sweden.”<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Kr\u00f3l odzyska\u0142 wolno\u015b\u0107 za cen\u0119 wydania swoich szwedzkich stronnik\u00f3w, z kt\u00f3rych pi\u0119ciu zosta\u0142o p\u00f3\u0142tora roku p\u00f3\u017aniej skazanych na kar\u0119 \u015bmierci i straconych na rynku (Stora Torget) w Link\u00f6ping. Wydarzenie to nosi nazw\u0119 Linkopings blodbad (Krwawa \u0141a\u017ania w Link\u00f6ping).<\/p>\n\n\n\n

En: The king regained his freedom at the cost of surrendering his Swedish supporters, five of whom were sentenced to death and executed in the market square (Stora Torget) in Link\u00f6ping a year and a half later. This event is known as the Link\u00f6ping Bloodbath (Link\u00f6pings blodbad).<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Mi\u0119dzy ogr\u00f3dkami restauracyjnymi na rynku znajduje si\u0119 tablica upami\u0119tniaj\u0105ca egzekucj\u0119 z 1600 roku, umieszczona tutaj przez potomk\u00f3w ofiar tamtych wydarze\u0144 \/ Among the restaurant patios in the market square, there is a plaque commemorating the 1600 execution, placed here by the descendants of the victims of those events.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Zygmunt III Waza zosta\u0142 zdetronizowany w 1599 roku, co efektywnie zako\u0144czy\u0142o uni\u0119 polsko-szwedzk\u0105.<\/p>\n\n\n\n

En: Sigismund III Vasa was dethroned in 1599, effectively ending the Polish-Swedish union.<\/p>\n\n\n\n

W ko\u0144cu uda\u0142o mi si\u0119 wydosta\u0107 z Link\u00f6ping, w drodze do noclegu mijam jeszcze tutejsz\u0105 katedr\u0119 z XIV wieku.<\/p>\n\n\n\n

En: Finally, I managed to leave Link\u00f6ping. On my way to the accommodation, I pass by the local cathedral from the 14th century.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Katedra w Link\u00f6ping \/ The cathedral in Link\u00f6ping<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Dzi\u015b dla odmiany \u015bpi\u0119 pod dachem, w miejscowo\u015bci o gro\u017ano brzmi\u0105cej nazwie Vikingstad. Ale nazwa jest chyba gro\u017aniejsza ni\u017c sama miejscowo\u015b\u0107, z\u0142o\u017cona g\u0142\u00f3wnie z kolorowych, niskich domk\u00f3w. M\u00f3j akurat jest bia\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

Pl: Tonight, for a change, I\u2019m sleeping under a roof in a place with the ominous-sounding name Vikingstad. But the name is probably scarier than the town itself, which mainly consists of colorful, low houses. Mine happens to be white.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Prysznic po dniu na rowerze? Powiem tak: dost\u0119p do ciep\u0142ej wody docenia si\u0119 wtedy, gdy zaczyna si\u0119 do niej t\u0119skni\u0107.<\/p>\n\n\n\n

En: A shower after a day of cycling? Let me put it this way: you truly appreciate access to hot water when you start to miss it.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Troch\u0119 historii, a troch\u0119 jazdy na rowerze.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":89,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[3],"class_list":["post-82","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized","tag-sverige"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-content\/uploads\/2024\/06\/img_6313.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=82"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":283,"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82\/revisions\/283"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/media\/89"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=82"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=82"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mczerwonka.pl\/maciek-jedzie\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=82"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}