Na początek mapa.
EN: First, the map.
Dzień zaczął się wcześnie, bo prognozy zapowiadały silny wiatr i deszcz. Jeszcze wtedy nie przypuszczałem, że to właśnie wiatr da mi znacznie bardziej w kość. W miejscu, w którym rozbiłem namiot, rzeczywiście mocno wiało, ale liczyłem, że kilka kilometrów dalej będzie lepiej.
EN: I got an early start because the forecast was calling for strong winds and rain. At the time I thought the rain would be the bigger problem. I was wrong. It was already windy where I’d camped, but I hoped it would ease off after a few kilometers.
Po paru kilometrach zjechałem obejrzeć Byrums Raukar. To jedno z najbardziej charakterystycznych miejsc na Ölandzie. Przez tysiące lat fale, wiatr i mróz ukształtowały miejscowy wapień w niezwykłe formacje skalne.
EN: After a few kilometers I made a short detour to Byrums Raukar. It’s one of Öland’s best known natural landmarks. Over thousands of years, waves, wind and frost shaped the local limestone into unusual rock formations.
Od tej pory trasa prowadziła niemal cały czas wzdłuż morza. Wiatr wiał z południa, a jego siła w porywach dochodziła do 12 m/s. Nic dziwnego, że co kilka kilometrów można tu spotkać stary wiatrak. Na Ölandzie zachowały się ich setki i są jednym z symboli wyspy. Plaże w tej części są kamieniste. Co ciekawe, ten sam kamień wykorzystywano nie tylko do budowy domów, kościołów, zamków czy posadzek, ale także do stawiania charakterystycznych murków otaczających pola i posesje.
EN: From there the route stayed close to the coast. The wind was blowing from the south, with gusts reaching 12 m/s. It’s easy to understand why there are so many old windmills on Öland. They have become one of the island’s symbols. The beaches here are rocky. The same limestone has been used for centuries to build houses, churches, castles, floors and the stone walls that divide fields and properties.
Po drodze minąłem nieczynny kamieniołom wapienia olandzkiego. Takich dawnych wyrobisk jest na wyspie całkiem sporo. Przez stulecia wydobycie kamienia było jedną z najważniejszych gałęzi lokalnej gospodarki.
EN: Along the way I passed an abandoned limestone quarry. There are quite a few of them on Öland. Limestone mining used to be one of the island’s most important industries.
Przykład wykorzystania tego kamienia zobaczyłem dosłownie chwilę później. Nad samą wodą znajduje się dawna osada rybacka Bruddesta fiskeläge. Właściwie bardziej pasuje określenie “kompleks zabudowań”, bo budynki nie służyły do mieszkania. Były magazynami sprzętu, miejscami do przechowywania sieci oraz obróbki i składowania ryb. Wszystkie zbudowano z miejscowego wapienia. Sama osada widnieje na mapach już z 1812 roku, choć uważa się, że większość zachowanych budynków powstała około połowy XIX wieku.
EN: A little farther on I saw what that limestone was used for. Bruddesta fiskeläge is a former fishing settlement by the shore, although it’s really a group of working buildings rather than homes. They were used to store equipment, fishing nets and the daily catch. Most of the buildings date back to around the middle of the 19th century and all of them were built from local limestone.
Zakładałem, że pierwsze 50 kilometrów przejadę bez przerwy, ale po dwudziestu musiałem odpuścić. Walka z wiatrem dawała mi się we znaki. W pobliskiej miejscowości znalazłem piekarnię i zatrzymałem się na drugie śniadanie. Poza tym, że przygotowali mi kanapkę na wybranym przeze mnie pieczywie, po prostu uwielbiam zapach świeżego chleba.
EN: My plan was to ride the first 50 kilometers without stopping, but after just 20 I needed a break. Riding into the wind was wearing me down. I found a bakery in a nearby village and stopped for a second breakfast. Fresh bread is one of those smells I can never walk past.
Prognoza przypomniała, że oprócz wiatru czeka mnie jeszcze deszcz. To zmotywowało mnie do zmiany nawigacji na Google Maps, żeby jak najszybciej dotrzeć do Borgholmu.
EN: The forecast reminded me that rain was still on the way, so I switched to Google Maps and took the quickest route to Borgholm.
Największą atrakcją miasteczka są ruiny zamku Borgholms Slott. Pierwsza warownia powstała tutaj już w XII wieku, aby kontrolować żeglugę przez Cieśninę Kalmarską i bronić południowo-wschodnich granic Szwecji. Przez kolejne stulecia zamek był rozbudowywany i odgrywał ważną rolę podczas wojen między Szwecją i Danią. W XVII wieku przebudowano go na rezydencję królewską, jednak po pożarze w 1806 roku pozostały jedynie ruiny.
EN: The main attraction in Borgholm is the castle ruin overlooking the town. The original fortress was built in the 12th century to protect the Kalmar Strait and later became an important stronghold during the wars between Sweden and Denmark. It was rebuilt as a royal residence in the 17th century, but a fire in 1806 left it in ruins.
W końcu dojechałem do Färjestaden. Po drodze Google Maps skierowało mnie jeszcze na kilka kilometrów piaszczystej drogi. Oczywiście zakopałem się praktycznie od razu. Przez chwilę zastanawiałem się, czy nie czeka mnie godzina prowadzenia roweru. Ostatecznie udało się przejechać. Niski bieg, spokojne tempo i trochę rozpędu, gdy tylne koło zaczynało tracić przyczepność. Kolubryna po raz kolejny dała radę.
EN: Eventually I reached Färjestaden. Before that, Google Maps sent me onto a sandy track. I got stuck almost straight away. For a moment I thought I’d be pushing the bike for the next hour, but low gears, steady pedaling and a bit of momentum got us through. Once again, Kolubryna didn’t let me down.
Färjestaden jest dziś miejscowością żyjącą głównie z turystyki, co widać nie tylko po liczbie restauracji i kawiarni, ale także po cenach. Przez setki lat było to jednak główne miejsce przeprawy promowej między Ölandem a Kalmarem. Zmieniło się to dopiero po otwarciu mostu Ölandzkiego w 1972 roku.
EN: These days Färjestaden is mostly a tourist town, which is obvious from both the number of restaurants and their prices. For centuries it was the main ferry link between Öland and Kalmar. That changed when the Öland Bridge opened in 1972.
Na prom nie musiałem długo czekać. Ze względu na silny wiatr fale mocno bujały jednostką. Na szczęście jeden z członków załogi, gdy zobaczył mój ciężki rower, przyniósł mi linę do jego zabezpieczenia. Pomogło. Kolubryna dopłynęła bez problemu. Ja może tylko zrobiłem się trochę bardziej zielony.
EN: I didn’t have to wait long for the ferry. The strong wind made for a rough crossing. One of the crew spotted my heavily loaded bike and brought me a rope to secure it. The bike stayed put. I made it across too, although I was looking a little greener by the end.
Jutro dzień odpoczynku w Kalmarze. Przyda się, bo od kilku dni nie mogę uporać się z bólem prawej kostki. Mam nadzieję, że jeden dzień przerwy trochę przyspieszy regenerację.
EN: Tomorrow is a rest day in Kalmar. I could really use it, as my right ankle has been bothering me for the last few days. Hopefully a day off will help it recover.